Communicatiemannen

Belga heeft ihavenews.be gelanceerd. Ik kreeg maandagochtend de link doorgestuurd en het eerste dat ik bedacht, was de ‘overbodigheid’ van de service. Jaren geleden werden sms-diensten gelanceerd waar burgers zelf nieuws konden insturen. Sms is een logische keuze: een middel dat snelle communicatie toelaat, ideaal voor breaking news, waar media vaak naar op zoek zijn.

Een invulformulier vond ik nogal passé. Zeker gezien het maximum 160 tekens toelaat. Ben je dan niet beter af met een twitter-account waar je @ihavenews aanspreekt met wat jij als interessant nieuws beschouwt? Nadeel hier is dat Twitter nog niet zo veel gebruikt wordt in België. Maar een invulformulier? Een niet erg mobiel-vriendelijke site? Ik geloofde er niet in.

En daar bleef het niet bij. ’s Middags bleek dat via ihavenews.be een foutief bericht over het overlijden van Fabiola naar de Belgische media gestuurd werd. “Ze stierf bij het horen van de scheiding van Laurent en Claire.” De ‘nieuws’berichten die binnenkomen op ihavenews.be worden dus niet eerst gecheckt, maar komen automatisch terecht bij de media. Een zware fout, de basis van journalistiek is het controleren en de betrouwbaarheid van bronnen.

Nog opvallender was de reactie van de Belga-redactie die later toegevoegd werd aan het artikel in De Standaard. De redactie verklaarde afstand te nemen van het bericht én van de dienst ihavenews.be. De redactie noemde het “een commercieel initiatief van de hiërarchie”. De commerciële dienst van Belga is de laatste jaren steeds actiever geworden met verschillende initatieven, soms komen ze zelfs nogal hardselling over. Er is een verschil tussen de redactie en de commerciële dienst, maar dit voorval doet de naam Belga geen goed en toont op pijnlijke wijze de kloof tussen de redactie en de commerciële dienst.

Een interview met een woordvoerder van Belga op Radio 1 maakt het zo mogelijk nóg erger. De reorganisatie van Belga wordt als een oorzaak van de flater aangehaald, en meer zelfs: de woordvoerder zegt dat de ‘nieuwstip’ afkomstig zou zijn van iemand bij Belga zelf. Het interview kan je hier beluisteren.

Mijn favoriete mobiele bookmark is sinds jaar en dag teletekst. In nog geen 20 lijnen steeds een sublieme samenvatting van allerhande nieuwsfeiten met steevast geslaagde copy. In nieuwscategorie naar keuze. Geweldig medium.

Tot verleden week was dat echter steeds surfen naar de mobiele versie van de site. Handig, maar op mijn iPhone zou een applicatie veel wenselijker zijn. De NOS had het al, VRT bleef achterwege. Tot een week geleden dus: een mobiele applicatie voor de iPhone of Blackberry.

Meer goed nieuws gaat zelfs nog volgen als we één mogen geloven: “De lancering van een mobiele versie van teletekst past binnen de strategie van de VRT om zijn vertrouwde inhoud via zo veel mogelijk platformen aan te bieden. De komende maanden zal de openbare omroep zijn mobiele aanbod verder uitbreiden met mobiele applicaties en websites.”

Heb je dus een iPhone of Blackberry, laat het dan zeker niet na om teletekst binnen te halen! Gratis en zonder reclame bovendien. Who needs De Standaard voor 3,99 euro zou ik zeggen..?

Uit een onderzoek bij Europese journalisten, uitgevoerd door het Oriella PR-netwerk en door LVT PR in België en Nederland, blijkt dat 54% vreest voor een verlies aan kwaliteit door een gebrek aan redactionele mensen en middelen. Van ruim 40% van de ondervraagde journalisten wordt ook meer content verwacht.

Een tijdje geleden las ik het bericht dat Belga herstructureert. Het Belgische persagentschap gaat de zaken anders aanpakken. Er gaan bijvoorbeeld geen Belga-journalisten meer naar persconferenties, “omdat de klanten van Belga -de kranten- zelf mensen sturen wanneer ze een bepaalde persconferentie interessant vinden.”

Een beetje een contradictie, als je het mij vraagt. Het is steeds moeilijker om journalisten op een persconferentie te krijgen, laat staan een persreis, omdat de journalist dan – relatief – veel tijd steekt in één onderwerp/artikel. Sprekend vanuit PR-standpunt, meestal was je persconferentie ‘gered’ als je wist dat er een journalist van Belga kwam. Want als Belga iets over je onderwerp schrijft, nemen de meeste kranten het over. Maar wat als geen van beiden nog komt? Je bericht wordt misschien wel overgenomen, maar het moet steeds vaker snel-snel gebeuren en er wordt niet de tijd genomen om naar diepgaandere presentaties te luisteren om het onderwerp ten gronde te begrijpen en kritisch te bekijken, of om een paar telefoontjes te doen.

Ik ga niet ontkennen dat een copy-paste van – delen van – je persbericht niet leuk is om te zien. Maar een artikel waar je merkt dat de journalist verschillende bronnen heeft geraadpleegd om een goed gekaderd verhaal te brengen, is zeker niet minder waard – zelfs integendeel.

Toen ik deze evoluties besprak met enkele PR-collega’s kwamen we tot de conclusie dat de persconferentie ten dode lijkt opgeschreven. Wat komt er in de plaats? Gericht contacteren en een ‘tailored approach’ voorstellen: net die invalshoek interessant voor dat medium. Het nadeel? Kleiner bereik, tenzij je er een algemeen persbericht aan koppelt, maar dan moet je goede afspraken maken wat exclusiviteit betreft.

Drop ervaringen of bedenkingen gerust in de comments!

* “Bloggers schrijven zonder daar betaald voor te worden – dat zijn losers hé.”

* “Twitter wordt het nieuwe SecondLife en staat dezelfde schitterende (sec) toekomst te wachten.”

* “Het zijn allemaal zeurpieten op blogs en fora. Zelden wordt er iets positief gepost.”

* “Blogs zijn een tijdelijk fenomeen en er zal over een paar jaar geen sprake meer van zijn.”

* “Blogs zijn overschat en zijn niets meer dan poëzieboekjes.”

Dit zijn maar enkele van de quotes die op het conto van Dominique Deckmyn (Hoofdredacteur De Standaard Online: 1, 2 en 3) en Jos Grobben (Hoofdredacteur Internet, Roularta: 4 en 5) konden geschreven worden tijdens een door 3C georganiseerd debat over web 2.0.

Ik vertrok vooraf met hoge verwachtingen en was klaar voor een debat op niveau. Vernieuwende inzichten zouden tot mij komen en inspirerende sprekers zouden mij van mijn stoel blazen. Niets was echter minder waar.  Zeer teleurgesteld in zowel bedrijven (en communicatieprofessionals) als pers (Deckmyn & Grobben) keerde ik eenzaam met mijn online gedachtegoed huiswaarts.

Gedurende de hele avond was de teneur bij zowel panel als publiek: “de ‘blogosfeer’ is een vergankelijke en fel overroepen groep mensen met veel te veel vrije tijd”. Samengevat klonk het (toch wel hallucinant anno 2008) zo bij ‘de experts’: ‘bloggers zijn een marginaal fenomeen dat je als bedrijf en als merk misschien toch wel in de gaten moet houden, maar meer eigenlijk niet” . Online reputation management, brand activation of brand salience: daar hadden de aanwezigen blijkbaar nog niet van gehoord.

De halsstarrigheid waarmee Grobben en Deckmyn neerkeken op de blogosfeer en Twitter was werkelijk frappant. De quotes hierboven vatten dat het best samen. Buiten de reageermodule op nieuwswebsites en nieuwsfora vielen er geen voorbeelden van een verschuiving van web 1.0 naar 2.0 te noteren.

Op het einde van de avond nam ik dan ook de handschoen op voor de blogosfeer en verwees naar de kracht van blogs en Twitter in het recente voorbeeld van Mumbai, maar ook naar de twitterende Nederlandse Minister van Buitenlandse Zaken Maxime Verhagen en zelfs de twitterende webmaster van De Standaard. Helaas kreeg ik wegens tijdsgebrek geen wederwoord. Of er in deze gevallen dus ook sprake is van een vergankelijk en te verwaarlozen fenomeen bleef dus onbeantwoord.

Toch wil ik ook gerust advocaat van de duivel spelen. De Vlaamse/Belgische blogosfeer en bij uitbreiding de gebruikers van Twitters zijn onmiskenbaar een zekere incrowd. De happy few. De invloed en relevantie van deze innovators/early adopters neemt echter zienderogen toe en kan (en mag!) daarom niet genegeerd worden.

Ik hoop alleszins dat dit web 2.0-debat een jaarlijks event wordt. Ik poneer dan ook dat ik elk jaar met een beter gevoel ga vertrekken. Mijn gelijk/hun ongelijk wordt momenteel al in het buitenland aangetoond en zal ongetwijfeld door jullie (social media) verder aangetoond worden. Waarvoor mijn oprechte dank.

Wat normaal een dag vol mobile web experiences moest worden, werd een toegangspasje voor VRT’s technologiedag voor programmamakers. Een verleden in televisie hebben en de organisatrice, Eva Moeraert, kennen helpt natuurlijk. Nadat ik het programma in mijn handen kreeg, maakte ik een selectie van zaken die ik absoluut wou zien:

• Jonathan Marks over Cross-Media Thinking
• Wim Seghers over Nieuwe mediatechnologie in TV-formats
• Werner Ramaekers over Channl.tv 
• Stef Wouters over Enlarging the experience
• Lode Nachtergaele over Mobile Top Gear

Vooreerst mijn oprechte complimenten aan het adres van Eva voor de opbouw van het programma. Het was een zeer evenwichtig programma met stuk voor stuk geëngageerde sprekers waarbij de ochtend eerder algemeen en laagdrempelig was en laatste sprekers zeer specifiek en vrolijk hun mening uiteenzetten over hoe technologie toegepast dient te worden.

Jonathan Marks, een Brit die voor de Nederlandse omroep werkte, lichtte recente trends in productie & distributie toe. Hij had een duidelijke waarschuwing voor de programmamakers van tegenwoordig. Creatief met diverse media omspringen wordt een noodzaak. Interactie is een sine qua non tegenwoordig en kan zowel positieve als negatieve gevolgen hebben. Zijn besluit was eenvoudig maar zeer duidelijk: De openbare media instituten zullen moeten evolueren naar een aanbieder van Public Broadcast Services. Professionele TV producties kosten eigenlijk veel te veel voor wat de reële kost tegenwoordig is. Een voorbeeld van creatieve invulling voor de huidige televisiemakers is, volgens hem het betrekken van de kijkers om mee content aan te reiken en zelfs te co-creëren. Media wordt een social currency.

Wat Wim Seghers vertelde, was minder vernieuwend maar toch heel concreet en boeiend voor televisiemakers. Hoe hebben kleine camera’s en andere tools een impact op de inhoud, de storyline en vorm van audiovisuele programma’s? 14 concrete toepassingen in TV formats werden toegelicht in amper een half uurtje:

• HD hologram (CNN)
• TV Catalunia
• Lonelygirl 15
• Mouth to mouth (BBC3)
• Searching 4 Sandeep
• Current TV 
• SMSSugarman 
• The Phone (Avro) 
• Clickerek (MTV Hongarije)
• Buzz (PlayStation)
• KetnetKick 
• Tegenlicht (VPRO) 
• Blokken (VRT) 
• Hole in the wall 

Ik herkende hem niet toen hij naast me kwam zitten maar Werner blijk ik al te kennen van de Open Coffee Brussels bijeenkomsten. Om iets als Channl.tv binnen de VRT te realiseren, moet je sterk in je schoenen staan. Ik ben gecharmeerd door het project waarbij mediaclips op de VRT servers automatisch online geplaatst worden en (voorlopig beperkte) interactie mogelijk is. Je kan op de hoogte blijven wat je vrienden bekijken en je kan zelf een online programmamanager worden. Ik ben persoonlijk van mening dat, mits de toevoeging van het Ardome archief en wat promotie, dit iets is waar elke belastingsbetaler met plezier voor betaalt.

Stef Wouters zorgde voor het hoogtepunt van de dag. De gepassioneerde en commerciële fictieboy had zwart-wit visie’s die hij graag meermaals declameerde: ‘Second Life zal nooit werken zonder storyline”. En laat dat nu net zijn conclusie zijn. Het verhaal en de manier waarop een verhaal verteld wordt, bepaalt of iets een lang leven beschoren is. Een verhaal bevat waarden en normen waarmee mensen zich willen identificeren en er een interesse ontstaat. De manier waarop aan storytelling gedaan wordt is het allerbelangrijkste maar je moet ook rekening houden met de verschillende niveau’s van participatie; viewer, user, player & co-creator. Hij gaf twee sprekende voorbeelden:

De online documentaire website van Rust en zijn landing op het Rode Plein. Het horizontale lineaire verhaal krijgt verdieping en duiding in vertikale (you choose what you want to know) laagjes.

De Emma case : Het programma werd online verrijkt met 16 spelletjes, blogs van de personages, etc.  Stef noemt dit transmedia. Het uitdiepen van een concept waarbij aanvullende verhalen verteld worden adhv de mogelijkheden die andere media bieden. De beleving per medium is een keuze van de prosumer om meegetrokken te worden in een virtuele wereld die als zeer reël gezien wordt.

Van Lode Nachtergaele heb ik een ding echt onthouden. De CANON eos SD Mark II zal het leven van de televisiemaker voorgoed veranderen. Voor iets meer dan een €3000 heb je een fotocamera die ook kan filmen in hoofstaande kwaliteit. Getuige hiervan de film “Reverie” van Vincent Laforet. Als je op één link klikt, hoop ik dat het op deze laatste is. Prachtig vind ik dit.

TV-makers zullen breder dan het medium moeten denken en zien hoe de interactie kan aangegaan worden met de kijker. Iedereen is televiemaker. VRT ambtenaren, beware! ;o)